طی سالهای گذشته صدا و سیما همواره با نقد بسیاری از مخاطبان خود در خصوص چینش و کنداکتور مطول عزاداری هم به لحاظ حجم و تعداد برنامه ها و هم به لحاظ میزان هفته ها و ماه های مستمر عزاداری مواجه بوده است . طبعا مخاطبان عام و مردمانی که نسبت به موضوع انتقاد و اعتراض دارند به اندازه کافی نسبت به حفظ شعایر مذهبی و رعایت حریم بزرگان دین و عزاداری برای مصایب اهل بیت ( ع )احترام ، توجه و حساسیت دارندو غالبا خود در این مراسم ها عاملند نه ناظر ،اما این نقد نسبت به چینش و کنداکتور برنامه های شبکه های مختلف سیما وجود دارد که مدیران و برنامه ریزان ذیربط بر اساس یک باور یا پیش بینی نا درست ، افزاش حجم برنامه های مذهبی و طول ایام پخش این نوع برنامه ها را به معنای توجه جدی حود ، انجام قطعی تکلیف و از همه مهمتر رضایت مخاطب تلقی میکنند.آنها این اشتباه را میتوانند به سادگی از طریق انجام نظر سنجی علمی توسط یک نهاد مستقل سنجش و پژوهش متوجه شوند و روند روبه تزاید و افراطی موجود را اصلاح کنند .
متاسفانه از مدتها قبل از روز اربعین امام حسین ( ع ) شاهد گزارش های زنده ای توسط برخی گزارشگران بودیم که در بسیاری از موارد از شور و حال و پویایی لازم برخوردار نبودند ، تمرکز گزارش های تلویزیونی می بایست بر تصویر باشند اما در برخی از این گزارش ها بویژه روزهای آغازین ارسال گزارش ها شاهد تصویر کم مایه و بی تحرک همراه با فضا سازی های مصنوعی و هیجان کاذب گزارشگران بودیم ، برنامه ریزان تلویزیون باید بپذیرند که برخی از این برنامه ها و گزارش ها نه تنها برای مخاطبان مثبت و سازنده نیستند بلکه آثار منفی در پی دارند .
البته با نقدی که بیان شد نباید پخش تعدادی از ارتباط های زنده ، گزارش های روزهای منتهی به اربعین و مستندهای حضور زایرین دیگر کشورها در مراسم راهپیمایی عظیم و بین المللی اربعین نادیده گرفته شوند . مهم این است که تلویزیون در هر شرایطی احترام مخاطب را حفظ و رعایت کند . احترام مخاطب هم چیزی نیست مگر ارایه برنامه های با کیفت و برخورد صادقانه و غیر تصنعی با او
شبکه ای ماهواره ای بنام ایران اینترنشنال ازاردیبهشت سال 1396 بعنوان شبکه تلویزیونی خبری و تحلیلی بیست و چهار ساعته شروع به کار کرده بود . این شبکه طی مدت فعالیت ،ماهیت اصلی و هویت گردانندگان و خط مشی خود را توضیح نداده است. در ویکیپدیا نوشته شده که شرکت دی ام آ مدیا با مدیریت یک تبعه عربستان سعودی این شبکه راه اندازی کرده است. از روی ترکیب نیروهای جلوی دوربین مشخص بود که عوامل آن ترکیبی از نیروهای شبکه بی بی سی فارسی و من و تو هستند . طبعا این مجموعه یکی دو سال قبل از افتتاح و راه اندازی شبکه مشغول تدارک و تهیه مقدمات ، تجهیز استودیوها ، امکانات فنی ، انتخاب و آموزش نیروهای خود بوده است ,و همانند دو شبکه ای که قبلا ذکر شد دفتر مرکزی این شبکه در لندن و پخش آن نیز از انگلیس است .
گرچه معمولا اینگونه شبکه ها حداقل برای مدتی برای حذب مخاطبان و جلب نظر آنان سعی در نمایش و انعکاس به اصطلاح مشی بی طرفی دارند ، با این وجود نوع صحبت ها ،ترکیب نیروهای بکار گرفته شده ،خطوط فکری مدعوین ،احتیاطی که در مورد اخبار مربوط به عربستان سعودی ،متحدین و مرتبطین به ان صورت میگیرد در مقایسه با اخبار و رویدادهای ایران ، همه نشانگر خط فکری حاکم بر این رسانه جویای نام است .
نکته قابل تامل دیگر سرمایه اولیه راه اندازی و هزینه های سنگین تولید برنامه و انعکاس اخبار از مناطق مختلف است . معمولا این نوع شبکه ها برای شروع بکار به سرمایه بیشتری نسبت به شبکه های عمومی نیاز دارند ، چون آنها به راحتی میتوانند از محصولات و تولیدات دیگران نیزاستفاده کنند ولی یک رسانه خبری ، سیاسی ، علاوه بر تجهیزات استودیوی و فنی معمول ،نیاز به ارتباطات گسترده و امکانات و تجهیزات فراوان و گسترده تری در خارج از استودیو دارد .
در جریان انعکاس اخبار حادثه تروریستی در اهواز شبکه اینترنشنال به ناگهان میان منافع سازمانی یا تعهدات سیاسی خود با عرق و تعلق میهنی ( اگر بطور احتمالی مقداری ضعیف در چندتایی وجود داشت ) می بایست تصمیم گیری و انتخاب کنند آنها با مصاحبه با عوامل اصلی تروریست و انعکاس نظرات آنها بخوبی اهداف ، جایگاه و آبشخور مالی و سیاسی خود را نشان دادند . البته کشورهای مخالف ایران بویژه آمریکا و عربستان طی چند سال اخیر بطور آشکار بر سرمایه گذاری برای ضربه زدن به ایران تاکید و اعلام و اعتراف کرده اند و کاخ سفید رسما طی حدود بیست سال گذشته هرسال چند ده میلیون دلار را به کارهای تبلیغاتی و رسانه ای علیه ایران اختصاص داده اند .با این وجود با هر منطق و استدلالی و با هر توضیح و سفسطه ای سرسپردگی برای منافع عربستان در برابر منافع ملی مردمان ایرانی و هموطنان در بهترین شبکه ها هم بدترین نوع مزدوری انهم در سطح اینترنشنال است .
این روزها که به دلیل برگزاری مراسم پر شور عزاداری و مجالس سوگواری حضرت امام حسین ( ع ) و یاران آن امام مداحی ها و نوحه خوانی ها در شکل های مختلف ، با شعرهای متنوع و شیوه ها و گویش های متعدد در گوشه و کنار کشورمان برگزار میشود ، فرصت خوبی است که صدا و سیما این تنوع و توجهات مردمی را در قالب عزاداری ها ، نوحه خوانی ها و مداحی های مختلف به نمایش بگذارد و چند سالی است که سیما با برخورداری از امکانات فنی تلاش میکند تا در روزهای تاسوعا و عاشورا دقایقی از عزاداریهای شهرهای مختلف را بطور زنده و مستقیم به کمک مراکز صدا و سیما و بعضا از طریق اینترنت پوشش دهند که این اقدام در جایگاه خود با اهمیت و برای نمایش شور و حال و توجه اقوام و اقشار مختلف کشور به عزاداری و حفظ شعایر مذهبی تاثیر گذارست ، طبعا انتظار میرود که هر سال برکیفیت و کمیت این اقدام افزوده شود و علاوه بر قطعات کوتاه پخش مستقیم ، در قالب برنامه های تولیدی ، عزاداریهای مناسب و متین در شهرهای مختلف ضبط و پخش شوند.
نکته اصلی مورد توجه و تاکیدم در این یادداشت نقد پخش بیش از حد مداحی ها در این ایام در همه شبکه هاست .بویژه تاکید صدا و سیما بر پخش مداحی از چندان مداح خاص ، برخی از این مداح ها طی سالها در مناسبت های سیاسی با صحبت ها و اقدامات سیاسی خود اصرار ورزیده اند که تنها به یک جریان سیاسی و نه همه مردم تعلق دارند ، آنها شان سیاسی خود را از شان مردمی و مذهبی خود بالاتر دانسته اند و بر این موضع اصرار ورزیده اند ، اینکه صدا و سیما هم بر استفاده مکرر از آنها اصرار میورزد به لحاظ تخصصی عجیب است ، معمولا رسانه ها سعی میکنند تا از هر تاکید و تدوام بازدارنده ای بپرهیزند ،اما صدا و سیما حتی برای استفاده غیر معقول و غیر معمول از برخی مداحانی که پرونده و محکومیت داشته اند یا حتی در شرایطی در چهارچوب ضوابط خودرسانه برای مدتی ممنوع التصویر بوده اند و یا به تفکر و گرایش خاصی شهرت دارند اصرار دارد.
جالب است که همین روزها شاهد نقد برخی کارشناسان و دلسوزان جامعه در رسانه های رسمی ، فضای مجازی و بعضی مقالات روزنامه ها در این باب و توصیه و پیشنهاد های تخصصی به صدا و سیما هستیم اما این رسانه عام و همگانی بر رفتار و شیوه معمول مخاطب گریز خود همچنان اصرار می ورزد .