دُرج

وب نوشت سعید فانیان

دُرج

وب نوشت سعید فانیان

آمار و ارقامی که موجب افتخار نیست

 طی چند سال اخیر خاصه در سالهای حکمرانی دولت های نهم و دهم ادبیاتی برای  ارائه آمار و ارقام و گزارش اقدامات از زبان مسئولان دولت و بیان تعدادی از رسانه ها رایج شد که با اندکی تامل و ژرف نگری مشخص میشود که این آمار نه تنها ارزش و افتخار نیست بلکه جای تامل و گاه تاسف دارد. برای مثال آقای احمدی نژاد در یکی از آخرین گفتگوهای تلویزیونی خود  ( 12 تیر 92 شبکه یک سیما )برای نشان دادن کارایی و توجه دولت به مردم کشور به دریافت 38 میلیون نامه و پیغام از مردم و پاسخگویی به اکثر آنها سخن گفت . اینکه دولت به روش و با توان خود برای رسیدگی به مشکلات حامعه تلاش کرده است یک بحث است اما اینکه عدد بالای دریافت نامه ها و پیام ها،اصالتا بار مثبتی داشته باشد جای بحث دارد . به راستی اگر نهادهای مدنی ،مراکز خدماتی ،حقوقی ،قضایی و احرایی کار خود را درست و بموقع انجام دهند آیا دلیلی برای نامه نگاری و نوشتن عرض حال و درخواست باقی می ماند؟،در گزارش های قبلی دولت اشاره شده بود که عمده درخواستها ی مردم عبارتند از :مسکن ،شغل وام و امثال آن، طبعا اگر دستگاه های مسئول طی سال بنابر وظیفه سازمانی برای رفاه حال مردم ،گره گشایی از مشکلات و پاسخگویی منطقی تلاش کنند و امور در مجاری صحیح خود دنبال شوند نباید این حجم درخواست های میلیونی روانه ریاست جمهوری شود .در اینصورت شاید تعدادی شکایت از خود دستگاه ها باقی بماند گرچه برای رسیدگی به آنها نیز طبق قانون مراجعی تعریف شده است .

 نمونه دیگری که طی چند سال اخیر در برخی رسانه ها متداول شده است ،اعلام تعداد و سرعت مصوبات سفرهای استانی با تبلیغات و پروپاگاندای خاص بوده است  بنحوی که انگار صرف میزان مصوبات یک دستآورد تلقی میشود. در اینگونه تیترها و تبلیغات ارزش مادی و معنوی تصمیمات ، اجرایی بودن یا نبودن و میزان تحقق وعده ها در اولویت و مرتبه اهمیت بعدی قرار میگیرند و روشن است که صرف تصویب بار ارزشی و اهمیت زیاد ندارد بویزه که به یک روال تبدیل شود. مهم میزان عمل و اقدام و تبعات رفاهی و پیامدهای سازنده مصوبات است و گرنه در همه سالها علاوه بر مصوبات بارها طرحی کلنگ زنی هم شده اما شروع نشده است .یا برخی از پروژه ها سالها با تاخیر به پایان رسیده است . آنچه در این میان مهم است حرکت هوشمندانه رسانه ها و منافع حقیقی مردم است . رسانه ها برای حفظ اعتبار خود می بایست توجه داشته باشند که دولت ها میآیند و میروند. رسانه ها خوب است که مردمی و با اعتبار برجای بمانند .

شادی حق مردم است

سخنان آقای دکتر روحانی رییس جمهور  منتخب در جمع مدیران رسانه ملی (۸ تیر ۹۲ ) حاوی نکات مهم کاربردی و کارشناسی در مورد صرورتهای رسانه ها بویژه نیاز های امروزی صدا و سیما بود از جمله : 

 شادی حق مردم است ،  

واقعیت این است که جامعه امروزی ما به شدت نیازمند شادی و نشاط است . در چندین یادداشت و مقاله قبل از این از ضرورت وجود شادی و نشاط در جامعه سخن گفته ایم. طبعا تمام بار این مهم بر عهده صدا و سیما نیست ولی این رسانه در دو جهت نقش اصلی دارد یکی تامین و تولید برنامه های شادی بخش و بهجت آفرین که به دلیل تمرکز امکانات ملی و انحصاری بودن مدیریت رادیو تلویزیون در کشور و کم هزینه بودن دسترسی عامه مردم به آنها، همواره انتظار کارشناسان و درخواست مردم کشور  بیشترین سهم را برای صدا و سیما قایل هستند. با این همه  صدا و سیما نتوانسته است سهم زیادی از این درخواست و نیاز را پاسخگویی کند ،گرجه برنامه و تولیدات شاد صرفا به برنامه های طنز محدود نمی شود اما در همین زمینه نیز می بینیم که با وجود تعدد شبکه ها گاهی طی هفته حتی  یک برنامه طنز  فاخر و مطرح در کنداکتور و چینش برنامه های شبکه ها دیده نمی شود و به شدت کمبود آن حس می شود. علاوه بر برنامه های طنز تولید داخلی و خارجی که پخش مستمر آنها مورد انتظار جامعه است،تولید و پخش انواع برنامه های مفرح، شادی بخش ، انعکاس  جشن ها و شادی ها ی مردم در مناسبت های مختلف ،مسابقات ،بازی ها ، شوهای شاد تلویزیونی  مجموعا می توانند بخشی از این خلا را پر کنند و جای خالی ترکیب متنوع این برنامه ها در طول هفته مشهود است .

علاوه بر این رسالت صدا و سیما روحیه بخشی، امید دادن به مردم و  مهیا کردن شرایط مناسب و نشاط فکری و فرهنگی در جامعه  بعتوان رسانه فراگیر  و ملی است  . پر واضح است که فراهم کردن نشاط اجتماعی علاو بر فیلم و سریال و مستند و انوا ع  تولیدات از طریق طرح و بحث  نظریات مختلف و نقد و شنیدن دیدگاه های کارشناسان و فراهم کردن محیط و بستر برخورد آرا صورت می گیرد. انتظار میرود این دستگاه بزرگ ملی و برخوردار از امکانات فراوان  به این صرورت به عنوان نیاز قطعی و جدی جامعه بخوبی بپردازد .

 

رییس جمهور و رسانه ها

رئیس جمهور بلحاظ اینکه بالاترین مقام اجرایی کشور و بطور کلی دومین مقام کشور بلحاظ جایگاه  پس از مقام معظم رهبری است ، امکانات و نقشی که در حمایت و هدایت رسانه ها میتواند داشته باشد نقشی اساسی در روند رشد و توسعه یا توقف ، تغادل یا افراط گری رسانه ها ایفا میکند. رئیس جمهور بجز امکانات صدا و سیما که آنهم  در آن سهم پخش و امکان مناسب بهره برداری خبری و تولیدی دارد رسانه ها و امکانات متعدد و متنوع دولتی در اختیار دارد همچنین از طریق وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی نقش اصلی در سیاستگزاری و حمایت و هدایت رسانه ها را بر عهده دارد .

با همه آنچه که بر شمردیم و امکانات و توانایی های دیگری که در اختیار رئیس جمهور و کابینه اوست بیش از همه رویه ، بینش و مشی شخص رئیس جمهور و وزیران و دیگر اعضای دولت در نشان دادن تحمل در برابر سلیقه های مختلف ، نقد و بررسی کار دولت و تعامل با ارباب رسانه در شکل گیری رسانه موثر ،آزاداندیش و مدافع منافع ملی کشور نقش دارد .

 انجام  مصاحبه های زنده و رو در روی شخص رئیس جمهور و مسئولان دیگر و پاسخ گویی بی واسطه به خبرنگاران و ارباب رسانه می تواند موثر و ساز نده باشد. دستچین نشدن مصاحبه گران و  انتخابی نبودن سوالات و اعتبار دادن به رسانه ها بعنوان امین مردم و نمایندگان فکری و فرهنگی نیز جریان ساز است. توانایی رسانه در بعد ملی زمانی بروز پیدا می کند که توسط صاحبان قدرت تحمل شود و امکان نقد و بررسی  از سوی کارشناسان و نقادان وجود داشته باشد داشته باشد.

 مشی مدارا ، احترام به آرا دیگران و توجه به دیدگاه های کارشناسی همچنین حمایت رییس جمهور و کارگزاران وی از رسانه ها در جهت منافع مردم می تواند نقش مهمی در توسعه و پیشرفت کشور داشته باشد . بررسی عملکرد دولت های هفتم و هشتم (اصلاح طلبان ) و دولت های نهم و دهم (اصولگریان ) شور و نشاط رسانه و مقایسه میزان توجه و اعتماد مردم به رسانه ها در دو دوره مذکور می تواند برای آینده مفید باشد. تغییر نگاه به رسانه در دولت ها حتی به طور مستقیم بر نوع عملکرد و مشی صدا و سیما بعنوان رسانه ملی که زیر نظر دولت نیست تاثیرگذار و جهت دهنده است.